Ruston kentinde yaşayan küçük kızın, ailesiyle birlikte Louisiana'nın kuzeyindeki Lake Claiborne'da yüzdükten sonra nadir görülen enfeksiyona yakalandığı düşünülüyor. Louisiana Sağlık Bakanlığı, 19 Ağustos'ta bir eyalet sakininin Naegleria fowleri enfeksiyonu geçirdiğini ve temasın büyük olasılıkla Lake Claiborne'da gerçekleştiğini açıklamıştı. Daha sonra hastanın Lillian Smart olduğu ortaya çıktı.
Lillian, 15 Ağustos'ta hastaneye kaldırıldı. Ailesinin verdiği bilgilere göre küçük kızın beyninde enfeksiyona bağlı ağır hasar ve şişme meydana geldi. Doktorların tüm çabalarına rağmen Lillian, 22 Ağustos'ta yaşamını yitirdi. Ölümü, sekizinci doğum gününden yalnızca bir gün sonra gerçekleşti.
Ailesi, kızlarının ölümünü duyururken yaşadıkları büyük acıyı dile getirdi ve Lillian'ın beynindeki hasarın geri dönüşü mümkün olmayacak kadar ağır olduğunu belirtti.
"Beyin yiyen amip" nedir?
Naegleria fowleri, özellikle sıcak tatlı sularda yaşayan tek hücreli bir amip türü. Göller, nehirler, göletler ve bazı sıcak su kaynaklarında bulunabiliyor.
Ancak uzmanlara göre enfeksiyon son derece nadir. Amip, suyun burundan vücuda girmesi ve burun yoluyla beyne ulaşması durumunda, "primer amibik meningoensefalit" veya kısaca PAM adı verilen çok ağır bir beyin enfeksiyonuna yol açabiliyor.
Önemli bir ayrıntı ise şu: Bu enfeksiyon, amip bulunan suyun yutulmasıyla oluşmuyor. Ayrıca insandan insana bulaştığına dair bir kanıt bulunmuyor.
Hastalık neden bu kadar tehlikeli?
CDC'ye göre PAM'ın ilk belirtileri baş ağrısı, ateş, bulantı ve kusma olabilir. Hastalık ilerledikçe ense sertliği, bilinç bulanıklığı, nöbet, halüsinasyon ve koma ortaya çıkabilir.
Belirtiler genellikle maruziyetten yaklaşık 5 gün sonra başlıyor ancak 1 ila 12 gün arasında ortaya çıkabiliyor. Hastalık başladıktan sonra ise çok hızlı ilerleyebiliyor.
ABD'de 1937-2025 yılları arasında toplam 173 PAM vakası kaydedildi. CDC verilerine göre Louisiana'da bu dönemde 4 vaka bildirildi. Vakaların büyük bölümü sıcak iklimli eyaletlerde görülürken, enfeksiyonların özellikle temmuz ve ağustos aylarında yoğunlaştığı belirtiliyor.
Göllerde yüzenler ne yapmalı?
CDC, sıcak tatlı sularda yüzmenin riskinin çok düşük olduğunu ancak riski azaltmak için bazı önlemler alınabileceğini belirtiyor. Özellikle suya atlarken veya dalarken burnun kapatılması, burun klipsi kullanılması ve başın suya sokulmaması öneriliyor. Sığ sularda dipteki tortunun karıştırılmasından da kaçınılması tavsiye ediliyor.
Uzmanlar, bu enfeksiyonun son derece nadir olduğunu vurguluyor. CDC'ye göre ABD'de tipik olarak yılda 10'dan az PAM vakası görülüyor. Buna rağmen hastalık ortaya çıktığında sonuçları çoğunlukla ölümcül oluyor.
Lillian Smart'ın ölümü, sıcak yaz aylarında göl ve diğer tatlı su kaynaklarında yüzmenin oluşturduğu nadir fakat ciddi sağlık riskini bir kez daha gündeme getirdi.