Bursa Teknik Üniversitesi (BTÜ), fındık yağı üretimi sonrasında ortaya çıkan ve çoğunlukla hayvan yemi olarak değerlendirilen fındık posasını yeniden ekonomiye kazandırmak için önemli bir araştırma başlatıyor.
TÜBİTAK desteğiyle yürütülecek proje kapsamında, fındık posasında bulunan protein, yağ ve polisakkarit gibi değerli bileşenlerin aynı süreç içerisinde ayrıştırılarak yüksek katma değerli ürünlere dönüştürülmesi amaçlanıyor.
Fındık posasına yeni kullanım alanları
Türkiye'nin dünya fındık üretiminde önemli bir yere sahip olduğuna dikkat çekilirken, fındık yağı üretiminin ardından geriye kalan posa genellikle düşük ekonomik değerle hayvan yemi olarak kullanılıyor. Ancak bu yan ürünün protein, yağ ve lif özelliği taşıyan polisakkaritler bakımından zengin olması, farklı sektörlerde değerlendirilmesine olanak sağlıyor.
BTÜ Mühendislik ve Doğa Bilimleri Fakültesi Gıda Mühendisliği Bölümü Öğretim Üyesi Doç. Dr. Furkan Türker Sarıcaoğlu'nun yürütücülüğündeki proje ile söz konusu bileşenlerin daha etkin şekilde elde edilmesi hedefleniyor.
"Ultrason Destekli Üç Fazlı Bölümleme (TPP) Yöntemiyle Fındık Küspesinden Protein, Yağ ve Polisakkaritlerin Eşzamanlı Ekstraksiyonu ve Geleneksel Yöntemle Karşılaştırılması" başlıklı araştırmada, yenilikçi bir ekstraksiyon yöntemi üzerinde çalışılacak.
Ultrason teknolojisinden yararlanılacak
Projede, ses dalgalarının etkisinden yararlanan ultrason destekli yöntem kullanılacak. Araştırmacılar, bu teknoloji sayesinde fındık posasındaki değerli bileşenlerin daha kısa sürede ve daha yüksek verimle elde edilip edilemeyeceğini araştıracak.
Yeni yöntemin performansı, geleneksel ekstraksiyon teknikleriyle de karşılaştırılacak. Böylece hem verimlilik hem de işlem koşulları açısından hangi yöntemin daha avantajlı olduğu bilimsel verilerle ortaya konulacak.
Bitki bazlı ürünlerde kullanılabilecek
Projeden elde edilecek protein, yağ ve diğer doğal bileşenlerin başta bitki bazlı ve fonksiyonel gıdalar olmak üzere çeşitli gıda ve biyoteknoloji uygulamalarında kullanılabilmesi bekleniyor.
Proje yürütücüsü Doç. Dr. Furkan Türker Sarıcaoğlu, çalışmanın fındık sektöründe ortaya çıkan yan ürünlerin değerlendirilmesine katkı sağlayacağını belirterek, düşük ekonomik değere sahip bir ürünün yüksek katma değerli bileşenlere dönüştürülmesinin hem sürdürülebilir üretim hem de ülke ekonomisi açısından önemli olduğunu ifade etti.
"Atık olarak görülen kısmı ekonomiye kazandıracağız"
BTÜ Rektörü Prof. Dr. Naci Çağlar da tarımsal üretimden ortaya çıkan yan ürünlerin değerlendirilmesinin sürdürülebilirlik açısından önem taşıdığını vurguladı.
Çağlar, TÜBİTAK destekli çalışmanın Türkiye için stratejik bir tarım ürünü olan fındığın üretim sürecinde ortaya çıkan ve düşük değerle değerlendirilen kısmını ekonomiye kazandırmayı hedeflediğini belirterek, projeyi yürüten akademisyen ve araştırma ekibini tebrik etti.
BTÜ'nün çalışmayla birlikte fındık posasının yalnızca hayvan yemi olarak değil, gıda ve biyoteknoloji sektörlerinde kullanılabilecek değerli hammaddeler olarak değerlendirilmesine yönelik yeni bir model ortaya koyması hedefleniyor.
