Güney Kıbrıs Rum Yönetimi (GKRY), Türkiye ile Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti (KKTC) arasında inşa edilmesi planlanan deniz altı doğal gaz boru hattını Birleşmiş Milletler’e (BM) taşıdı. Rum yönetimi, projenin “yasa dışı” ve “geçersiz” olduğunu öne sürerek durdurulmasını talep etti.
Rum basınında yer alan bilgilere göre GKRY’nin BM Daimi Temsilcisi Maria Michael, BM Genel Sekreteri Antonio Guterres’e mektup göndererek 10 Temmuz 2026’da Türkiye ile KKTC arasında imzalanan doğal gaz tedarikine ilişkin mutabakatı şikayet etti. Michael, projenin Kıbrıs Cumhuriyeti’nin egemenlik haklarını ihlal ettiğini savundu.
101 kilometrelik hat planlanıyor
Türkiye ile KKTC arasında planlanan proje kapsamında yaklaşık 101 kilometre uzunluğunda doğal gaz iletim hattı kurulması öngörülüyor. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar’ın açıklamasına göre hattın 97 kilometresi deniz altında, 4 kilometresi ise karada olacak. Hat, Türkiye’nin Anamur ilçesinden başlayarak KKTC’deki Teknecik’e ulaşacak.
Projenin çift yönlü gaz akışına uygun şekilde tasarlanması planlanırken, doğal gazın ilk etapta KKTC’de elektrik üretiminde kullanılması hedefleniyor. Türkiye tarafı, projenin KKTC’nin enerji arz güvenliğini güçlendirmesini, petrol ürünlerine bağımlılığı azaltmasını ve elektrik üretim maliyetlerini düşürmesini amaçlıyor.
2028’de devreye alınması hedefleniyor
Türkiye, mühendislik çalışmalarının 2026 yılı içerisinde tamamlanmasını ve doğal gaz boru hattının 2028 yılında faaliyete geçirilmesini hedefliyor. Projenin ilerleyen aşamalarda bölgede ortaya çıkabilecek doğal gaz kaynaklarının Türkiye üzerinden Avrupa’ya ulaştırılmasına da imkan sağlayabilecek şekilde planlandığı belirtiliyor.
Oruç Reis de Rum yönetiminin BM mektubunda
GKRY’nin BM’ye gönderdiği mektupta, Türkiye’nin 21 Temmuz’da yayımladığı NAVTEX kapsamında Oruç Reis ile birlikte Denar Explorer, Denar Pathfinder ve Denar Surveyor gemilerinin projeyle bağlantılı ön araştırma çalışmalarında görevlendirileceği iddiasına da yer verildi. Rum yönetimi, çalışmaların ilerleyen aşamalarda kendi karasuları, münhasır ekonomik bölgesi ve kıta sahanlığı olarak kabul ettiği alanları etkileyebileceğini savundu.
Rum tarafı, BM Genel Sekreteri Guterres’ten Türkiye’ye uluslararası hukuk ve Kıbrıs’a ilişkin BM kararlarına uyma çağrısı yapılmasını ve doğal gaz hattıyla ilgili faaliyetlerin durdurulmasını istedi. GKRY, projenin Kıbrıs sorununun çözümüne yönelik müzakereleri ve iki toplum arasındaki güven ortamını olumsuz etkileyebileceğini de öne sürdü.
Türkiye ise projeyi KKTC’nin enerji arz güvenliğini güçlendirecek stratejik bir altyapı yatırımı olarak değerlendiriyor.
