Öğretmenlik Mesleği Kanununun yürürlüğe girmesi ve devamında Milli Eğitim Akademisinin kurulmasıyla, eğitim kamuoyunda özellikle 2023 KPSS’liler nezdinde en fazla etkisi görülen mülakat adaletsizliğinin yürürlükten kaldırıldığı, bundan sonraki süreçte öğretmenliğe atamada bu iki mevzuatın geçerli olduğu söylemi hâkim olmaya başladı.
Mevzuat hükümlerine bakıldığında sanıldığının aksine, mülakatların kaldırılmadığı, şekil değiştirerek daha rafine hale geldiğini gösteriyor.
Açıklayalım!
Öğretmenlik Mesleği Kanununun ‘Hazırlık eğitiminde başarı’ bölümünde yer alan 10.maddede, ‘Hazırlık eğitiminde edinilen bilgi, beceri, tutum ve davranışların eğitim öğretim ortamına yansıtılmasındaki başarı düzeyini belirlemek amacıyla öğretmen adayı üç defa değerlendirmeye tabi tutulur. Söz konusu değerlendirme, uygulamadan sorumlu eğitim personeli, uygulamanın yapıldığı eğitim kurumunun müdürü ve uygulama öğretmeni tarafından; Bakanlıkça belirlenen öğretmenlik mesleği yeterlikleri esas alınarak Akademi tarafından öğretmenlik atama alanlarına göre oluşturulan değerlendirme formu üzerinden yapılır. Uygulamadan sorumlu eğitim personeli, eğitim kurumu müdürü ve uygulama öğretmeni tarafından ayrı ayrı doldurulan değerlendirme formlarında verilen puanların aritmetik ortalaması alınarak değerlendirme puanı belirlenir. Birinci değerlendirme puanının yüzde yirmisi, ikinci değerlendirme puanının yüzde otuzu, üçüncü değerlendirme puanının yüzde ellisi alınarak uygulamalı ders başarı puanı belirlenir. Öğretmen adaylarından uygulamalı ders başarı puanı yüz üzerinden yetmiş ve üzerinde olanlar başarılı sayılır. Uygulamalı derslerde başarısız olanların Akademiyle ilişiği kesilir. Hazırlık eğitiminin sonunda, teorik derslerin başarı notlarının aritmetik ortalamasının yüzde kırkı, uygulamalı derslerin başarı notlarının aritmetik ortalamasının yüzde altmışı toplanarak atamaya esas başarı puanı belirlenir.’ hükmü yer almıştır.
Bu hükme göre, Milli Eğitim Akademisinde yapılacak hazırlık eğitiminde teorik dersler ve uygulamalı dersler olacak. Teorik dersler için yapılacak değerlendirmeler yazılı sınav niteliğinde olduğu için herhangi bir nepotizm uygulaması yapılması normal şartlar altında mümkün görünmüyor.
Ancak iş değerlendirme uygulamasına geldiğinde değişiyor! Çünkü değerlendirme, Milli Eğitim Bakanlığının ‘Mülakatla’ belirlediği uygulamadan sorumlu eğitim personeli, İl-ilçe Milli Eğitim Müdürlüklerinin seçeceği uygulama yapılacak eğitim kurumunun müdürü ve yine İl-İlçe Milli Eğitim Müdürlüklerince belirlenecek uygulama öğretmeni tarafından yapılacaktır.
Mülakatla belirlenen ve hemen hemen tamamı iktidar blokuna yakın sendikaların üyelerinden oluşacak eğitim personeli ve Milli Eğitim Bakanlığı tarafından atanan İl-İlçe Milli Eğitim Müdürlükleri tarafından, yine aynı sendikaların üyeleri arasından seçilecek okul müdürü ve öğretmenler, hazırlık eğitiminde tek karar verici olacaktır.
Öğretmen adaylarından uygulamalı ders başarı puanı yüz üzerinden yetmiş ve üzerinde olanlar başarılı sayılır. Uygulamalı derslerde başarısız olanların Akademiyle ilişiği kesilir, hükmüne göre de bu görevlilerin onayından geçmeye öğretmen adaylarının ataması yapılmayacaktır.
Kısacası, Milli Eğitim Bakanlığında öğretmen atamalarında, mülakat uygulaması kaldırılmamış, şekil değiştirerek daha rafine hale getirilmiştir.