Uluslararası finans kuruluşlarının Türkiye ekonomisine yönelik değerlendirmeleri, yalnızca yabancı yatırımcıların beklentilerini değil, aynı zamanda ekonomi yönetiminin önündeki fırsatları ve riskleri de ortaya koyuyor. ABD merkezli Bank of America (BofA) tarafından yayımlanan son Türkiye değerlendirmesi, özellikle piyasalardaki güven kaybı, yatırım fonlarında yaşanan kriz, iç talepteki yavaşlama ve faiz politikası açısından dikkat çekici mesajlar içeriyor.
BofA Securities ekonomistlerinin Hande Küçük liderliğinde hazırladığı 9 Kasım 2026 tarihli rapora göre, Türkiye'de yaşanan fon krizi sistemik risk bakımından kontrol altına alınmış görünse de ekonomik faaliyetler ve piyasa güveni üzerindeki etkileri devam ediyor. Hatta raporda, piyasa duyarlılığının bir ay öncesine göre belirgin biçimde zayıfladığına dikkat çekiliyor.
Bu tespit, Türkiye ekonomisinin bugün karşı karşıya bulunduğu temel sorunlardan birini yeniden gündeme getiriyor: Güven.
Fon krizinin ekonomik etkileri
Türkiye'de yatırım fonları üzerinden yaşanan gelişmeler, finansal piyasaların güvenilirliği açısından önemli bir sınav oluşturdu. Fonların tasfiyesi, yatırımcıların varlıklarına ulaşma süreçleri ve geri kazanım işlemlerindeki belirsizlikler, yalnızca doğrudan mağdur olan yatırımcıları değil, bütün finansal sistemi etkileyebilecek bir algı oluşturdu.
BofA'ya göre krizin doğrudan sistemik etkileri sınırlandırılmış olsa da güven kaybının ekonomik sonuçları henüz ortadan kalkmış değil.
Burada önemli bir ayrıntı bulunuyor. Finansal piyasalarda güven kaybı, çoğu zaman bilanço zararlarından daha geniş sonuçlar doğurabiliyor. Tasarruf sahipleri risk almaktan kaçınırken yatırım kararlarını erteliyor, şirketler yeni yatırımlar konusunda daha ihtiyatlı davranıyor ve tüketiciler harcamalarını kısabiliyor.
Dolayısıyla fon krizi, yalnızca sermaye piyasalarının sorunu olarak değerlendirilmemeli. Ekonominin genel işleyişini etkileyen bir güven meselesi olarak ele alınmalı.
İç talepte yavaşlama derinleşebilir
BofA'nın dikkat çektiği diğer önemli konu iç talepteki zayıflama. Yüksek faizler ve sıkı finansal koşullar nedeniyle kredi büyümesinin yavaşlaması, tüketim ve yatırım harcamalarını sınırlıyor.
Türkiye ekonomisinde iç talep, üretimden istihdama kadar birçok alanı doğrudan etkiliyor. Özellikle küçük ve orta ölçekli işletmeler, satışlarındaki gerilemeye karşı daha hassas bir konumda bulunuyor.
Krediye erişimin zorlaşması, işletmelerin işletme sermayesi ihtiyacını karşılamasını güçleştirirken üretim ve istihdam kararlarını da etkiliyor. Fon krizinin oluşturduğu güven kaybı da bu sürece eklendiğinde ekonomik yavaşlamanın daha belirgin hale gelmesi ihtimali ortaya çıkıyor.
BofA, şirketlerin krizden kaynaklanan doğrudan risklerinin şimdilik kontrol altında olduğunu değerlendiriyor. Ancak tedarikçi ilişkileri ve güven kaybı üzerinden etkilerin daha geniş bir ekonomik alana yayılabileceği uyarısında bulunuyor.
Faiz politikasında temkinli indirim dönemi
Rapordaki en dikkat çekici tahminlerden biri Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası'nın aralık ayında 100 baz puanlık faiz indirimine gideceği beklentisi.
BofA, 2027 yıl sonu için politika faizini yüzde 31, enflasyonu ise yüzde 25 olarak öngörüyor.
Bu tahminler, Türkiye'de para politikasının önümüzdeki dönemde kontrollü bir gevşeme sürecine girebileceğine işaret ediyor. Ancak faiz indirimlerinin hızlı ve geniş kapsamlı olmasından ziyade, ekonomik göstergelere bağlı ve ihtiyatlı biçimde gerçekleşmesi bekleniyor.
Çünkü Merkez Bankası'nın aynı anda üç önemli hedefi bulunuyor: Enflasyonu düşürmek, rezervler üzerindeki baskıyı azaltmak ve tasarruf sahiplerinin dövize yönelmesini engellemek.
Bu üç hedef arasında denge kurmak kolay değil. Faizlerin hızlı düşürülmesi enflasyon beklentilerini bozabilir ve döviz talebini artırabilir. Faizlerin uzun süre yüksek tutulması ise üretim, yatırım ve istihdam üzerinde baskı oluşturabilir.
Türk lirası ve rezervler açısından beklentiler
BofA, önemli bir dış şok yaşanmadığı sürece Türk lirasındaki değer kaybı hızında ilave bir artış beklemiyor. Bu değerlendirme, döviz piyasasında kontrollü bir görünümün sürdürülebileceği beklentisini yansıtıyor.
Ancak dış finansman koşulları, enerji fiyatları, jeopolitik gelişmeler ve küresel dolar hareketleri Türkiye açısından belirleyici olmaya devam edecek.
Özellikle enerji ithalatına bağımlı bir ekonomi olan Türkiye'de petrol ve doğal gaz fiyatlarındaki yükseliş, cari dengeyi ve enflasyonu olumsuz etkileyebilir.
Türkiye ekonomisi için asıl mesele güven
BofA'nın değerlendirmesinden çıkarılması gereken en önemli sonuç, Türkiye ekonomisinde yalnızca faiz ve döviz politikalarının yeterli olmayacağıdır. Ekonomik istikrarın kalıcı hale gelmesi için finansal sistemde güvenin güçlendirilmesi, öngörülebilirliğin artırılması ve yatırım ortamının iyileştirilmesi gerekiyor.
Fon krizinin bütün yönleriyle aydınlatılması, yatırımcı mağduriyetlerinin giderilmesi ve sermaye piyasalarında denetim mekanizmalarının güçlendirilmesi bu açıdan büyük önem taşıyor.
Benim değerlendirmeme göre Türkiye'nin önündeki temel sınav, enflasyonu düşürürken ekonomik faaliyetleri aşırı ölçüde baskılamamaktır. Üreticinin finansmana erişemediği, tüketicinin alım gücünün gerilediği ve yatırımcının geleceğe güvenle bakamadığı bir ekonomik ortamda sürdürülebilir büyüme sağlamak oldukça güçtür.
BofA'nın yüzde 25 enflasyon ve yüzde 31 politika faizi tahmini, 2027 için belirli bir iyileşme beklentisi ortaya koyuyor. Ancak bu rakamların gerçekleşmesi, yalnızca faiz kararlarına değil, mali disipline, yapısal reformlara, finansal güvenin yeniden tesis edilmesine ve üretim kapasitesinin güçlendirilmesine bağlı.
Unutulmamalıdır ki ekonomide güven, kazanılması zaman alan ancak kaybedilmesi çok daha kolay olan bir değerdir. Türkiye'nin kalıcı ekonomik başarıya ulaşması için finansal istikrarla birlikte toplumsal güveni de yeniden inşa etmesi gerekiyor.
Kaynak: BofA Securities'in 9 Kasım 2026 tarihli Türkiye değerlendirmesi; Bloomberg HT ve Dünya Gazetesi'nin 10 Kasım 2026 tarihli haberleri.
