İnsanın kendisini tanıması ve anlaması belki de hayattaki en büyük şifadır. Çünkü insan, kendine yaklaştıkça başkalarının çizdiği sınırların dışına çıkmaya, kendi hakikatinin içinde nefes almaya başlar. Karakterin en samimi öğesi de burada gizlidir: Kendinle çıktığın yolculuğu sevmek, o yolculuktan tat almak. Her şeyi çözmüş olmak değil; çözemediğin şeylerle de yan yana durabilmek. Kendine ait olanı, başkalarının onayına ihtiyaç duymadan taşıyabilmek. Çünkü hayat, çoğu zaman bize kendimizi bulacağımız kolay yolları değil, kendimizi tanıyacağımız çetin yolları sunar.
Yol zorlaştığında insanın ilk refleksi dışarıya bakmak oluyor. Bir el, bir söz, bir omuz, bir kurtarıcı arıyoruz. Oysa zaman geçtikçe anlıyoruz ki bazı yollar yalnız yürünür. Bazı geceler kimse sizin yerinize sabaha çıkamaz. Bazı yaraları başka biri sarabilir ama iyileşmeye karar veren yine sizin ruhunuzdur. İşte insan tam da o noktada kendine yaslanmayı öğreniyor.
Kendine yaslanmak, dünyaya sırtını dönmek değil. Tam tersine, dünyayla kurduğun ilişkiyi sağlam bir zemine oturtmak. Başkasından gelecek sevgiyi reddetmek değil; başkasının sevgisi eksildiğinde kendi değerini de eksiltmemek. İnsan kendisini tanıdıkça, yalnızca güçlü yanlarını değil, kırılganlıklarını da sevmeye başlıyor. Korkularını, geçmişte yaptığı hataları, sustuğu zamanları, yanlış insanlara verdiği değeri… Hepsini birer yük olmaktan çıkarıp kendisini bugüne taşıyan parçalar olarak görmeye başlıyor. Belki de olgunlaşmak biraz da budur. Kendine kızdığın yaşlardan, kendini anladığın yaşlara geçmek.
Geçmişteki haline bugünün aklıyla hüküm vermemek. Çünkü o günkü sen, o gün bildiklerinle, o gün taşıyabildiklerinle elinden geleni yaptı. Bugünkü senin ona kızmak yerine elini uzaması gerekir. İnsanın kendisiyle barışması, geçmişini değiştirmez ama geçmişinin üzerindeki hükmünü değiştirir. Sonra bir gün fark edersin; artık herkesin seni anlamasına ihtiyaç duymuyorsundur. Her tartışmayı kazanmak istemiyorsundur. Her yanlış anlaşılmayı düzeltmek için kendini tüketmiyorsundur. Her kapının önünde beklemiyorsundur. Her gidişi kendine verilmiş bir ceza gibi görmüyorsundur. Çünkü kendi içindeki evi bulmuşsundur. Ve insanın en büyük huzuru da galiba burada başlıyor: Kendinden kaçmayı bıraktığında. Kendini tanımak, kusursuz bir insan olduğunu keşfetmek değildir. Tam aksine, kusurlarınla birlikte de sevilmeye, yaşamaya ve yeniden başlamaya hakkın olduğunu anlamaktır. Bazen çok güçlü, bazen darmadağın… Bazen cesur, bazen korkak… Bazen ne istediğini bilen, bazen yolun ortasında yönünü kaybeden… Ama her hâlinle sana ait.
Belki hayatın bize öğrettiği en büyük sır şudur: İnsan, kendisiyle iyi geçinmeyi öğrendiğinde hayatın bütün koşulları güzelleşmez; fakat hangi koşulun içinde olursa olsun kendine tutunabileceği bir yer bulur. Ve o yer, çoğu zaman dışarıda değildir. İnsanın en büyük dayanağı, yıllarca aradığı o güven duygusu, çoğu zaman kendi ruhunun derinliklerinde sessizce beklemektedir. Kendini tanıdıkça oraya varırsın.
Kendini affettikçe orada kalırsın.
Kendini sevdikçe de anlarsın: Hayat, kendini bulduğun gün değil; kendine rağmen değil, kendinle birlikte yürümeyi seçtiğin gün başlar.