Hayatta bazı şeyler vardır; azı eksiklik, fazlası ise yorgunluk yaratır. Oysa kararında olan, insana iyi gelir. Bir yemeğin tuzu, bir kahvenin şekeri, bir sohbetin süresi, bir dostluğun yakınlığı… Her şeyin bir ölçüsü vardır.
Belki de hayatın en zor sınavlarından biri, o ölçüyü bulabilmektir. Çünkü insan çoğu zaman “daha fazlasının’’ peşinden gider. Daha çok para, daha çok başarı, daha çok ilgi, daha çok çalışma, daha çok eğlence, daha çok tüketim… Daha çok sahip oldukça daha mutlu olacağını sanır. Oysa bir noktadan sonra “daha fazla”, mutluluğun değil, yorgunluğun adı olmaya başlar. Çok çalışmak değerlidir elbette. Fakat dinlenmeyi unuttuğumuzda çalışmak bizi büyütmek yerine tüketir. Çok sevmek güzeldir. Ama kendimizi yok sayacak kadar sevdiğimizde, sevgi olmaktan çıkar; bağımlılığa dönüşür. İnsanlara güvenmek güzeldir. Fakat herkesi sorgusuz sualsiz hayatımıza almak, güven değil, sınırlarımızı kaybetmektir. Teknoloji hayatımızı kolaylaştırır. Ama elimizdeki telefon, yanımızdaki insandan daha kıymetli hâle geldiğinde bir şeyleri yanlış yapıyoruz demektir. Para kazanmak önemlidir. Fakat bütün hayatı para kazanmak için harcayıp, kazandıklarımızın tadını çıkaracak zamanı bulamıyorsak, aslında neyin peşinde olduğumuzu yeniden düşünmek gerekir. Belki de mesele, sahip olduklarımızın miktarında değil; onlarla kurduğumuz ilişkidedir. Bir fincan kahveyi düşünün. Fazla şeker tadını bozar, fazla kahve acılığını artırır. Ama kararında olduğunda küçük bir keyfe dönüşür. Hayat da biraz böyledir. Fazla konuşmak bazen söylenen güzel sözleri bile değersizleştirir. Bazen susmak gerekir. Fazla susmak da insanı görünmez kılar. Bazen konuşmak gerekir. Fazla fedakârlık insanı tüketir. Hiç fedakârlık yapmamak ise ilişkileri yüzeyselleştirir. Fazla gurur insanı yalnız bırakır. Fazla alttan almak ise insanın kendisine olan saygısını zedeler. Demek ki mesele ne tamamen vazgeçmek ne de sınırsızca sahip olmak.
Mesele, dengeyi bulmak. Belki yaş aldıkça öğrenmemiz gereken en önemli şeylerden biri de bu: Her istediğimizi yapabilmek özgürlük değildir. Ne zaman duracağımızı bilmek de özgürlüğün bir parçasıdır. Çünkü hayat sadece “ne kadar?” sorusundan ibaret değildir. Bir de “ne kadar yeter?” sorusu vardır. Ve belki insanın huzuru, tam da bu soruya verdiği cevapta saklıdır. Bir gün dönüp geriye baktığımızda, kaç saat çalıştığımızı, kaç para kazandığımızı, kaç eşya aldığımızı hatırlamayacağız. Daha çok; kiminle güldüğümüzü, kime dokunduğumuzu, kimlerin hayatına iyi geldiğimizi ve kendimize ne kadar iyi davrandığımızı hatırlayacağız. Bu yüzden biraz yavaşlamak gerek. Biraz daha az tüketmek, biraz daha çok yaşamak… Biraz daha az konuşup biraz daha çok dinlemek… Biraz daha az koşup etrafımıza bakmak… Sevdiklerimize zaman ayırmak… Ve kendimize de. Çünkü hayatın güzelliği, her şeyin sınırsız olmasında değil; doğru şeylerin doğru ölçüde olmasında. Her şey dozunda güzeldir.
Sevgi de… Çalışmak da… Başarı da… Özgürlük de… Hatta hayatın kendisi bile.
Bazen en büyük olgunluk, daha fazlasını istemek değil, “Bu kadarı bana yeter.” diyebilmektir.
Çünkü insan, ne zaman duracağını bildiği yerde huzuru; neyin gerçekten değerli olduğunu bildiği yerde ise hayatı bulur.
